Burek w Chorwacji — chorwackie śniadanie, które łatwo ominąć

W Chorwacji jest coś, czego mnóstwo osób nawet nie próbuje. Nie dlatego, że jest drogie albo trudno dostępne — leży w każdej piekarni przy drodze. Po prostu nie wiadomo, co to jest, jak się nazywa i jak to zamówić, więc człowiek bierze pizzę.

Burek.

Co to właściwie jest

Placek z ciasta filo, zwijany w spiralę albo składany w prostokąt, z nadzieniem. Pieczony, podawany na ciepło, jedzony rękami. Klasyk całych Bałkanów, w Chorwacji obecny wszędzie tam, gdzie jest piekarnia — czyli praktycznie wszędzie.

Trzy wersje, które spotkasz najczęściej:

• z mięsem — mielone, doprawione, najbardziej sycące
• z serem — biały ser, lekko słony; w Bośni nazywa się to sirnica
• ze szpinakiem — szpinak z serem; bośniacka nazwa to zeljanica

Zdarza się też wersja z ziemniakami (krumpiruša), rzadziej ze śmietaną albo z jabłkiem na słodko.

Drobiazg, który warto znać: w Bośni „burek" oznacza wyłącznie wersję z mięsem, a reszta to pita pod własnymi nazwami. W Chorwacji nazewnictwo jest luźniejsze i burkiem nazywa się zwykle wszystko. Jeśli chcesz konkretny smak, najprościej pokazać palcem — nikogo to nie dziwi.

Kiedy się to je

Na śniadanie. To jest ta różnica, która najbardziej zaskakuje.

Dla nas placek z mięsem o ósmej rano brzmi ciężko. Tam to jest norma: wchodzi się do piekarni, bierze kawałek na wynos, często do tego jogurt pitny — i to jest cały posiłek. Jeśli masz dzień z jazdą albo z chodzeniem po mieście, trzyma do późnego popołudnia.

Sprzedawany jest zwykle na wagę albo na kawałki wykrawane z dużej blachy. Kupujesz tyle, ile chcesz.

Ile kosztuje

Za kawałek zapłacisz zwykle około 3 euro. To jedno z najtańszych porządnych jedzeń w Chorwacji i różnica wobec dania w restauracji na promenadzie jest kilkukrotna. Dla rodziny na trasie to bywa różnica między śniadaniem za tyle, co kawa, a śniadaniem za tyle, co obiad.

Gdzie go szukać

W pekarnie — czyli piekarni. Nie w restauracji, nie w barze na plaży, nie w markecie w folii. Szukasz małego lokalu z gablotą, w której leżą ciepłe placki, i kolejki miejscowych przed ósmą.

My swojego bureka bierzemy w Pekara Slastičarnica Rogoznica — piekarni-cukierni jakieś 300 metrów od apartamentów Libertas. Jeśli się tam zatrzymasz, masz go praktycznie pod nosem, świeżego z samego rana. Ta sama zasada co przy jedzeniu w Rogoznicy: jeśli w kolejce stoją ludzie w roboczych ubraniach, a nie w klapkach, jesteś we właściwym miejscu.

Który wybrać

Mój ulubiony to burek z mięsem — najbardziej treściwy, najbliższy temu, czego się spodziewasz, i najlepiej trzyma na trasie. Ale to kwestia gustu, więc najlepiej sprawdzić samemu.

Jeśli jesz pierwszy raz i nie chcesz zgadywać: mięsny jest najbardziej treściwy i najbliższy temu, czego się spodziewasz. Serowy jest najłagodniejszy i najlepiej wchodzi dzieciom. Szpinakowy to ten, po który wraca się w drugim tygodniu.

Najczęstsze pytania

Co to jest burek?
Placek z ciasta filo z nadzieniem — mięsem, serem albo szpinakiem — pieczony i jedzony na ciepło. W Chorwacji dostępny w każdej piekarni, tradycyjnie na śniadanie.

Jakie są rodzaje bureka?
Najczęściej mięsny, serowy (sirnica) i szpinakowy (zeljanica). Spotyka się też ziemniaczany (krumpiruša) i wersje słodkie.

Gdzie kupić burek w Chorwacji?
W piekarni, czyli pekarnie. Sprzedawany na wagę lub na kawałki, na wynos. Najświeższy rano.

Czy burek jest ostry?
Nie. Doprawiony, ale łagodny — jedzą go dzieci na całych Bałkanach.

Z czym się je burek?
Najczęściej z jogurtem pitnym, na zimno. To klasyczne połączenie i warto spróbować, zanim się je odrzuci.

Jeździmy tą trasą co roku i piszemy o tym, co sprawdziliśmy sami. Zobacz też, gdzie kupić prawdziwą oliwę w Chorwacji i gdzie zjeść w Rogoznicy.